3. sınıf 21–25 Eylül · yılın 2. ders haftası

3. Sınıf 1. Dönem 2. Hafta Ödevi

21–25 Eylül haftası (yılın 2. ders haftası). Tema: Değerlerimizle Yaşıyoruz. Haftalık paragraf, dil bilgisi, matematik, haftalık problem, hayat bilgisi ve fen çalışmaları ve 10 soruluk mini test; cevap anahtarları ayrı sayfalarda.

  • MEB yıllık planına göre
  • 9 A4 sayfa
  • 8 sayfa cevap anahtarı
  • Ücretsiz, üyeliksiz

Kod 27775. Aynı kodla her zaman aynı sorular gelir; “Yeni sorular” paragraf dışındaki bütün soruları değiştirir. Sınıfta çoğaltabilir, veli grubunda paylaşabilirsiniz.

Bu hafta okulda

Kaynak: MEB 2026–2027 taslak çerçeve yıllık planı (Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli).

DersKonuKazanım
TürkçeDeğerlerimizle Yaşıyoruz—
MatematikSayıları sıralama · Ritmik saymaMAT.3.1.3, MAT.3.1.4
Hayat BilgisiGüçlü ve gelişime açık alanlarHB.3.1.1
Fen BilimleriBilimsel bilgi · Bilim insanlarının özellikleriFB.3.1.1, FB.3.1.2

Belirli gün ve haftalar: 15 Temmuz Demokrasi ve Millî Birlik Günü · Zafer Bayramı (30 Ağustos).

Bu haftanın ödevi

  1. Haftalık paragraf“Fazladan Bir Puan” · okuduğunu anlama

    Metni önce sessiz, sonra sesli okusun. Soruları metne dönerek cevaplasın; cevap anahtarını en son açın.

    2 sayfa · Ayrı sayfada aç

  2. Dil bilgisiBüyük harf ve noktalama işaretleri

    Kuralı bir örnekle hatırlatın; çocuk yanlışını kendi bulsun diye cevap anahtarını sonra açın.

    1 sayfa · Ayrı aç, değiştir

  3. MatematikSayıları sıralama · Ritmik sayma

    Önce bir örneği birlikte çözün; sonra kalanını kendisi yapsın. Yanlışı silmeden yanına doğrusunu yazsın.

    1 sayfa · MAT.3.1.3, MAT.3.1.4 · Ayrı aç, değiştir

  4. Haftalık problemKarşılaştırma ve sıralama

    Problemi iki kez okusun; verilenlerin ve istenenin altını çizsin. İşlemi yazmadan cevabı kutuya yazmasın.

    1 sayfa · MAT.3.1.3, MAT.3.1.4 · Ayrı sayfada aç

  5. Hayat BilgisiGüçlü ve gelişime açık alanlar

    Önce konuyu bir günlük örnekle konuşun, sonra çalışsın. Yanlışların konusunu not edin.

    1 sayfa · HB.3.1.1 · Ayrı aç, değiştir

  6. Fen BilimleriBilimsel bilgi · Bilim insanlarının özellikleri

    Önce konuyu bir günlük örnekle konuşun, sonra çalışsın. Yanlışların konusunu not edin.

    1 sayfa · FB.3.1.1, FB.3.1.2 · Ayrı aç, değiştir

  7. Haftalık mini test10 soru: Türkçe 3 · Matematik 3 · Hayat Bilgisi 2 · Fen 2

    Süre tutmayın; 20 dakika yeter. Puanı kapaktaki kutuya yazın, yanlışların konusunu konuşun.

    1 sayfa · Ayrı sayfada aç

Yazdırılabilir ödev paketi

3. sınıf · 2. hafta · 9 sayfa
Adı Soyadı Tarih
3. sınıf · Haftalık ödev

3. Sınıf 1. Dönem 2. Hafta Ödevi

21–25 Eylül · Değerlerimizle Yaşıyoruz · 7 bölüm

1. DÖNEM2HAFTA2. Hafta Ödevi3. sınıf · 21–25 Eylül · yılın 2. haftasıTema: Değerlerimizle Yaşıyoruz15 Temmuz Demokrasi ve Millî Birlik GünüBu hafta okuldaMEB 2026–2027 yıllık planıTürkçeDeğerlerimizle YaşıyoruzMatematikSayıları sıralama · Ritmik saymaMAT.3.1.3, MAT.3.1.4Hayat BilgisiGüçlü ve gelişime açık alanlarHB.3.1.1Fen BilimleriBilimsel bilgi · Bilim insanlarının özellikleriFB.3.1.1, FB.3.1.2Haftanın planıBitirdiğin çalışmanın yıldızını boya.Pazartesi≈ 40 dkHaftalık paragrafDil bilgisiSalı≈ 20 dkMatematikÇarşamba≈ 35 dkHaftalık problemHayat BilgisiPerşembe≈ 15 dkFen BilimleriCuma≈ 20 dkHaftalık mini testMini test puanım/ 10Veli imzasıÖğretmen notuMinik Rota · minikrota.com · Sınıfta çoğaltabilir, veli grubunda paylaşabilirsiniz. Cevap anahtarları paketin sonunda.
minikrota.com3. sınıf · 2. hafta (21–25 Eylül) · Sınıfta çoğaltabilir, veli grubunda paylaşabilirsiniz.Kod 27775

1. bölüm

Haftalık paragraf: Fazladan Bir Puan

Adı Soyadı Tarih
3. sınıf · Haftalık paragraf

Haftalık paragraf: Fazladan Bir Puan

Metni dikkatle oku. Soruların cevaplarını çizgilerin üzerine yaz.

Fazladan Bir Puan

Cuma günü Nuri Bey, matematik sınavlarını öğrencilere geri verdi. Mesut kâğıdında yüz puan yazdığını görünce çok sevindi. Teneffüste cevaplarını sıra arkadaşı Ersen’le karşılaştırırken birden durdu. Altıncı soruya yanlış bir cevap yazmıştı ama öğretmeni yanına doğru işareti koymuştu.

Mesut bir süre kâğıda baktı. Kimse fark etmemişti, puanı da çok güzeldi. Yine de içi rahat etmedi. Ders başlayınca kâğıdı alıp öğretmenin masasına gitti ve yanlışlığı gösterdi. Nuri Bey puanı doksan beş yaptı. Sonra gülümseyerek “Puanın biraz düştü ama dürüstlüğün benim için yüz puandan daha değerli.” dedi. Mesut yerine dönerken kendini hafif hissetti.

Soruları cevapla

Cevabı metinde bul; tam cümleyle yaz.

  1. 1.Mesut sınav kâğıdında kaç puan yazdığını gördü?

  2. 2.Mesut yanlışlığı ne zaman fark etti?

  3. 3.Mesut yanlışlığı göstermek için nereye gitti?

  4. 4.Sence Mesut yerine dönerken neden kendini hafif hissetti?

Sözcük

Metne dönüp cümlesinde oku.

  1. 5.“yanlışlığı” sözcüğü metinde ne anlamda kullanılmış?

minikrota.com3. sınıf · 2. hafta (21–25 Eylül) · Sınıfta çoğaltabilir, veli grubunda paylaşabilirsiniz.1/2 · Kod 27776
Adı Soyadı Tarih
3. sınıf · Haftalık paragraf

Okuduğunu anlama

Metne dönerek çalış; emin olmadığın cümleyi metinde bul.

Doğru mu, yanlış mı?

Doğruysa D, yanlışsa Y kutusunu işaretle.

  1. 1.Yanlışlık üçüncü sorudaydı.DY
  2. 2.Sınav kâğıtları cuma günü geri verildi.DY
  3. 3.Nuri Bey, Mesut’un puanını doksan beş yaptı.DY
  4. 4.Mesut yanlışlığı ders bittikten sonra öğretmene gösterdi.DY

Olayları sırala

Oluş sırasına göre 1’den 4’e kadar numaralandır.

  1. Öğretmen sınavları geri verdi.
  2. Nuri Bey puanı doksan beş yaptı.
  3. Mesut cevapları Ersen’le karşılaştırdı.
  4. Mesut yanlışlığı öğretmene gösterdi.

Metne yeni bir başlık bul

Başlık metnin konusunu anlatsın.

  1. 6.Senin başlığın:

Metnin en sevdiğin bölümünü çiz

Resminin altına bir cümle yaz.

minikrota.com3. sınıf · 2. hafta (21–25 Eylül) · Sınıfta çoğaltabilir, veli grubunda paylaşabilirsiniz.2/2 · Kod 27776

2. bölüm

Dil bilgisi: Büyük harf ve noktalama işaretleri

Adı Soyadı Tarih
3. sınıf · Dil bilgisi

Büyük harf ve noktalama işaretleri

Kazanım: T.Y.3.3 · Her sorunun doğru seçeneğini işaretle.

  1. 1.

    Hangi cümlenin sonuna ünlem işareti (!) konur?

    AOkula yürüyoruzBKaçta kalktınCEyvah, süt taştıDSınıf üst katta
  2. 2.

    Atatürk (1881-1938) Türkiye Cumhuriyeti’ni kurdu. Bu cümlede yay ayraç ne için kullanılmıştır?

    AEk bir açıklama vermek içinBSoru sormak içinCBaşkasının sözünü aktarmak içinDCümleyi bitirmek için
  3. 3.

    Hangi cümlede büyük harfler kurala uygun kullanılmıştır?

    Aada ile Mert Van’a gitti.BAda ile mert Van’a gitti.CAda ile Mert van’a gitti.DAda ile Mert Van’a gitti.
  4. 4.

    Konuşma çizgisi (—) hangi durumda kullanılır?

    ATarihte gün ile ay arasındaBCümlenin sonundaCSıralanan sözcükler arasındaDKonuşmalarda satır başında
  5. 5.

    Aşağıdaki cümlelerden hangisinin sonuna soru işareti (?) konur?

    ANe güzel bir günBErken uyandıkCGelecek misinDKitap okuyor
  6. 6.

    Hangi seçenekte tarih noktalama bakımından doğru yazılmıştır?

    A23:04:1920B23/04/1920C23,04,1920D23(04)1920
  1. 7.

    Annem, “Yarın erken kalkmalısın.” dedi. Bu cümlede tırnak işareti ne için kullanılmıştır?

    ASözü aynen aktarmak içinBCümleyi bitirmek içinCSoru sormak içinDSayıları ayırmak için
  2. 8.

    Hangi yazılışta kesme işareti doğru kullanılmıştır?

    ABursa ’yaBBursa’yaCBursa’ yaDBursaya’
  3. 9.

    Hangi cümlede virgül doğru yerde kullanılmıştır?

    AElma armut, ve muz aldım.BElma, armut, ve muz aldım.CElma armut ve, muz aldım.DElma, armut ve muz aldım.
  4. 10.

    Hangi cümlede iki nokta doğru yerde kullanılmıştır?

    AÇantamda: şunlar var kitap, kalem.BÇantamda şunlar: var kitap, kalem.CÇantamda şunlar var: kitap, kalem.DÇantamda şunlar var kitap: kalem.
  5. 11.

    Hangi cümlede bir sözcük gereksiz yere büyük harfle yazılmıştır?

    AKedim Bahçede.BEla ile oynadık.CDedem İzmir’de.DKitabı Can aldı.
  6. 12.

    ela ankara’daki dedesini aradı Bu cümle doğru yazılırken kaç düzeltme yapılmalıdır?

    A4B3C2D1
minikrota.com3. sınıf · 2. hafta (21–25 Eylül) · Sınıfta çoğaltabilir, veli grubunda paylaşabilirsiniz.Kod 27777

3. bölüm

Matematik: Sayıları sıralama · Ritmik sayma

MAT.3.1.3, MAT.3.1.4

Adı Soyadı Tarih
3. sınıf · Matematik

Sayıları karşılaştırma

İki sayıyı karşılaştır; aradaki yuvarlağa <, > ya da = yaz.

1.120666
2.497100
3.309309
4.182189
5.192760
6.158158
7.221287
8.961943
9.477409
10.909995
11.971910
12.184184
13.676589
14.213213
15.660696
16.873288
17.817867
18.611624
19.130132
20.802957
21.474438
22.410493
23.232382
24.368671
minikrota.com3. sınıf · 2. hafta (21–25 Eylül) · Sınıfta çoğaltabilir, veli grubunda paylaşabilirsiniz.Kod 27778

4. bölüm

Haftalık problem: Karşılaştırma ve sıralama

MAT.3.1.3, MAT.3.1.4

Adı Soyadı Tarih
3. sınıf · Haftalık problem

Haftalık problem: Karşılaştırma ve sıralama

Problemi dikkatle oku. Çözümünü kareli alana yaz, cevabını birimiyle yaz.

1Ece 546, Yusuf 866, Elif 615 ceviz topladı. En çok cevizi kim topladı?Sayıları büyükten küçüğe sırala.ÇözümCevap:2372 sayısından hemen önce ve hemen sonra gelen sayıları yaz.ÇözümCevap:3Bir tren önce 137 kilometre, sonra 209 kilometre daha yol aldı. Trentoplam kaç kilometre yol aldı?ÇözümCevap:4Bir tiyatro salonunda 380 koltuk var. Akşam oyununa 203 kişi geldi. Kaçkoltuk boş kaldı?ÇözümCevap:5Bir kütüphanede 567 kitap vardı. 104 kitap bağışlandı, 197 kitap ödünçverildi. Rafta kaç kitap kaldı?ÇözümCevap:6Bir çiftlikte 377 tavuk ve 209 ördek var. Çiftlikte toplam kaç tavuk veördek var?ÇözümCevap:
minikrota.com3. sınıf · 2. hafta (21–25 Eylül) · Sınıfta çoğaltabilir, veli grubunda paylaşabilirsiniz.Kod 27779

5. bölüm

Hayat Bilgisi: Güçlü ve gelişime açık alanlar

HB.3.1.1

Adı Soyadı Tarih
3. sınıf · Hayat Bilgisi

Güçlü yönlerim ve gelişim alanlarım

Kazanım: HB.3.1.1 · Her sorunun doğru seçeneğini işaretle.

  1. 1.

    Ada’nın resimleri sınıf panosunda sergilenir. Ada’nın güçlü yönü hangisidir?

    AHızlı koşmakBResim yapmakCSatranç oynamakDYüzmek
  2. 2.

    Defne’nin notu: “Resim yaparken çok mutluyum. Koşuda sınıf ikincisiyim. Çarpma problemlerinde hep zorlanıyorum.” Defne için en uygun plan hangisidir?

    AResim kursuna daha sık gitmekBKoşu antrenmanını artırmakCHer gün birkaç çarpma problemi çözmekDProblemleri arkadaşına çözdürmek
  3. 3.

    Mert’in arkadaşı, “Hiçbir şeyi iyi yapamıyorum.” diyor. Mert ona ne söylemelidir?

    AHaklısın, bir şey deneme.BBaşkaları senden iyi.CDüşünme, yapacak şey yok.DHerkesin güçlü yönü vardır, bulalım.
  4. 4.

    Duru yarışta üçüncü oldu, daha iyi olmak istiyor. Duru ne yapmalıdır?

    AHer gün biraz antrenman yapmalıBYarışlara hiç katılmamalıCBirinci olana kızmalıDAntrenmanı bırakmalı
  5. 5.

    Aşağıdakilerden hangisi bir gelişime açık alan örneğidir?

    AŞarkı sözlerini çabuk ezberlemekBArkadaşına destek olmakCÖdevi zamanında yetiştirememekDSoruya cesurca cevap vermek
  1. 6.

    Poyraz şarkı söylemeyi sever, sesini güzel kullanır. Hangi etkinlik güçlü yönüne uygundur?

    ASatranç turnuvasıBDoğa yürüyüşüCMaket uçak yapımıDOkul korosu
  2. 7.

    Güçlü yönlerimizi bulmak için hangisini yapmalıyız?

    ANeleri severek yaptığımıza bakmalıyızBBaşkalarını aynen kopyalamalıyızCYeni şeyleri hiç denememeliyizDİlk zorlukta vazgeçmeliyiz
  3. 8.

    Aşağıdakilerden hangisi gelişime açık bir alanı geliştirmek için yapılacak bir davranış değildir?

    AÖğretmeninden destek istemekBZorlandığı konuda hiç çalışmamakCHer gün biraz tekrar yapmakDKüçük hedefler belirlemek
  4. 9.

    Selin yüzmede çok iyi, okurken ise heceleyerek okuyor. En uygun karar hangisidir?

    AYüzmeyi bırakmakBOkumayı hiç denememekCHer gün biraz kitap okumakDYalnız yüzmeyle uğraşmak
  5. 10.

    Kerem kitap okumayı sever ama toplama çıkarmada sık hata yapar. Gelişime açık alanı hangisidir?

    AOkumaBAnlatmaCArkadaşlık kurmaDMatematik
minikrota.com3. sınıf · 2. hafta (21–25 Eylül) · Sınıfta çoğaltabilir, veli grubunda paylaşabilirsiniz.Kod 27780

6. bölüm

Fen Bilimleri: Bilimsel bilgi · Bilim insanlarının özellikleri

FB.3.1.1, FB.3.1.2

Adı Soyadı Tarih
3. sınıf · Fen Bilimleri

Bilim insanlarının özellikleri

Kazanım: FB.3.1.2 · Her sorunun doğru seçeneğini işaretle.

  1. 1.

    Hangisi bilim insanlarının ortak olmayan bir özelliğidir?

    AÇalıştıkları konuBMeraklı olmalarıCSabırlı olmalarıDDürüst olmaları
  2. 2.

    Farklı ülkelerden bilim insanları bir hastalığı birlikte araştırıyor. Bu, onların hangi özelliğidir?

    AYalnız çalışmalarıBKimseye güvenmemeleriCİş birliği yapmalarıDSonuç saklamaları
  3. 3.

    Bilim insanları bulduklarını neden başkalarıyla paylaşır?

    AHerkesi yanıltmak içinBHerkes yararlansın diyeCBilgi unutulsun diyeDKimse denemesin diye
  4. 4.

    Bilim insanlarından Ayşe bitkileri, Mert yıldızları, Ece deniz canlılarını inceliyor. Üçünün ortak özelliği nedir?

    AAynı yerde çalışmalarıBAynı araçları kullanmalarıCAynı konuyu incelemeleriDMerak edip araştırmaları
  5. 5.

    Bir bilim insanı çalışırken güvenlik kurallarına neden uyar?

    Aİşi çabuk bitirmek içinBHerkes onu fark etsin diyeCKimse zarar görmesin diyeDSonucu değiştirmek için
  1. 6.

    Ada her gün havanın sıcaklığını ölçüp yazıyor. Bu, bilim insanlarının hangi özelliğine benzer?

    ADüzenli kayıt tutmaBÇabuk sıkılıp bırakmaCBaşkasından kopyalamaDSonucu değiştirme
  2. 7.

    Hangisi bir bilim insanından beklenmeyen bir davranıştır?

    AGözlem yapıp not almakBSabırla çalışmakCFarklı fikre saygı duymakDSonuçları değiştirmek
  3. 8.

    Hangisi bir bilim insanının özelliğidir?

    AHiç soru sormazBMerak edip araştırırCSonuçları saklarDKanıt aramaz
  4. 9.

    Bir bilim insanı deneyinde beklediği sonucu bulamadı. Ne yapması beklenir?

    ASonucu uydururBDeneyi hemen bırakırCSonucu kimseye söylemezDDeneyi tekrar eder
  5. 10.

    Bilim insanı olmak için hangisi gereklidir?

    AMerak ve sabırBUzun boylu olmakCYaşça büyük olmakDÇok güçlü olmak
  6. 11.

    Hangi söz bilim insanı gibi düşünen birine aittir?

    ABence öyle, denemem.BKendim deneyip göreceğim.CSorgulamam, doğrudur.DSonuç çıkmazsa bırakırım.
minikrota.com3. sınıf · 2. hafta (21–25 Eylül) · Sınıfta çoğaltabilir, veli grubunda paylaşabilirsiniz.Kod 27781

7. bölüm

Haftalık mini test

Adı Soyadı Tarih
3. sınıf · Haftalık mini test

Haftalık mini test

Her sorunun doğru seçeneğini yuvarlak içine al. Süre: 20 dakika.

  1. 1.

    Güneş bizi ısıtır ve aydınlatır. Güneşsiz canlılar yaşayamaz. Hangi başlık bu metne uygun değildir?

    ABulutların OluşumuBGüneşin ÖnemiCBizi Aydınlatan GüneşDGüneş Olmasaydı
  2. 2.

    Arılar çiçek özünden bal yapar. Bu metnin konusu hangisidir?

    AÇiçek rengiBKovan boyuCArı hızıDBal yapımı
  3. 3.

    Okulların kapandığı, havuzların dolduğu, dondurmanın çok satıldığı günlerdi. Bu parça hangi zamanı anlatır?

    AKış tatiliniBHafta sonunuCYaz tatiliniDOkul açılışını
  4. 4.

    Aşağıdakilerden hangisinde karşılaştırma doğrudur?

    A612 < 621B245 > 254C803 > 830D199 < 190
  5. 5.

    58 > 548 olması için yerine yazılabilecek en küçük rakam kaçtır?

    A3B4C5D6
  6. 6.

    Bir sayı 560’tan büyük, 580’den küçüktür ve onlar basamağındaki rakamı 7’dir. Bu sayı aşağıdakilerden hangisi olabilir?

    A585B572C565D558
  7. 7.

    Kerem kütüphaneden aldığı kitabı sağlam geri getirdi. Bu hangi sorumluluğa örnektir?

    ADerse geç kalmamakBOrtak eşyaları korumakCNöbetçiye yardım etmekDForma giymek
  8. 8.

    Aşağıdakilerden hangisi bir öğrencinin okuldaki sorumluluğudur?

    ADerse istediği saatte girmekBTeneffüs süresini uzatmakCÖdevleri hiç yapmamakDOkul eşyalarına özen göstermek
  9. 9.

    Mert, iki kitapta aynı konuda farklı bilgiler buldu. Mert ne yapmalıdır?

    AKısa olanı seçmelidirBBaşka kaynaklara bakmalıdırCResimli olanı seçmelidirDAraştırmayı bırakmalıdır
  10. 10.

    Ayşe, sınıf akvaryumundaki balıkların neler yaptığını bir hafta boyunca izleyip defterine yazdı. Bu çalışma aşağıdakilerden hangisidir?

    ADeneyBTahminCAnketDGözlem
minikrota.com3. sınıf · 2. hafta (21–25 Eylül) · Sınıfta çoğaltabilir, veli grubunda paylaşabilirsiniz.Kod 27782

Cevap anahtarı

8 sayfa · her bölümün kendi sayfasında

Cevap anahtarı ayrı sayfalarda; çocuk çalışmasını bitirince açın. Açınca “Ödevi yazdır” cevap sayfalarını da paketin sonuna ekler.

Cevap anahtarını aç

Kullanım izni

Sınıfta çoğaltabilir, veli grubunda paylaşabilirsiniz. Sayfayı yazdırıp sınıfınızda dağıtabilir, bağlantısını veli grubuna atabilirsiniz; satmayın ve kendi adınızla yayımlamayın.

Bu haftanın ayrı sayfaları: 3. sınıf 2. hafta problemleri · 3. sınıf 2. hafta paragrafı · 3. sınıf 2. hafta mini testi

Aynı hafta, diğer sınıflar: 1. sınıf 2. hafta · 2. sınıf 2. hafta · 4. sınıf 2. hafta

Sık sorulan sorular

  • 3. sınıf 2. hafta ödevinde neler var?

    Haftalık paragraf, Dil bilgisi, Matematik, Haftalık problem, Hayat Bilgisi, Fen Bilimleri, Haftalık mini test. Paket 9 A4 sayfadır; ilk sayfa kapak ve 5 günlük plandır. Cevap anahtarı 8 ayrı sayfada.

  • Konular MEB yıllık planına uygun mu?

    Evet. 21–25 Eylül haftasının konuları MEB’in 2026–2027 taslak çerçeve yıllık planından alındı: matematikte sayıları sıralama · ritmik sayma (MAT.3.1.3, MAT.3.1.4), Türkçede “Değerlerimizle Yaşıyoruz” teması.

  • Cevap anahtarı var mı, doğru mu?

    Her bölümün cevap anahtarı ayrı sayfadadır ve soruların kendi verisinden basılır. Problemlerin ve mini testin cevapları otomatik testlerle her seferinde yeniden hesaplanıp karşılaştırılır.

  • Seviye ne demek?

    Destek seviyesinde daha az ve tek adımlı problem, küçük sayılar ve eldesiz işlemler; zenginleştirmede iki işlemli problemler, eldeli işlemler ve klasik sorular gelir. Haftanın konusu üç seviyede de aynıdır.

  • Paketi sınıfta ya da veli grubunda paylaşabilir miyim?

    Evet. Sınıfta çoğaltabilir, veli grubunda paylaşabilirsiniz. Paket ücretsizdir; üyelik gerekmez.