4. Sınıf Şiir Bilgisi: Dize, Kıta ve Uyak Çalışma Kağıdı
Sayfa kısa bir bilgi kutusuyla başlar: dize, kıta ve uyak. Ardından iki ya da üç kıtalık özgün bir şiir, dize ve kıta sayısını yazma kutuları, birinci kıtanın uyaklı sözcükleri, şiirin konusu ve “uyaklı sözcüğü bul” soruları gelir. Kağıt öğrencinin iki uyaklı dize yazmasıyla biter.

Şiir bilgisi
Bilgi kutusunu ve şiiri oku. Soruları cevapla.
Şiir bilgisi
- Şiirin her satırına dize denir.
- Dizelerin bir araya geldiği her bölüme kıta denir; kıtalar arasında boşluk bırakılır.
- Dize sonlarındaki ses benzerliğine uyak denir. Bu şiirde: sıcacık – azıcık.
Şiiri oku
Önce sessiz, sonra sesli oku.
Annemin Elleri
Annemin elleri sıcacık,
Saçlarımı okşar usulca.
Masal anlatır azıcık,
Uyurum sonra tatlıca.
Sabah olunca uyandırır,
Kahvaltımı hazırlar neşeyle.
Bana hep güler, sarılır,
Günüm başlar bu sevgiyle.
Şiiri inceleyelim
3.Birinci kıtadaki uyaklı sözcükleri yaz.
4.Şiirin konusu hangisidir?
aOkulda dikilen bir fidanın büyüyüp ağaç olmasıbBir çocuğun annesine duyduğu sevgicDedenin sebze ve meyve bahçesiçDenizin ve kıyının güzellikleri
Uyaklı sözcüğü bul
İlk dizeyle uyaklı olan sözcüğü seç.
5.Gökyüzünde parlar yıldız, / Gece boyu kalır …
aoradabtek başınacyalnızçsessizce
Şiir bilgisi
Bilgi kutusunu ve şiiri oku. Soruları cevapla.
6.Ders zili çaldı birden, / Koşarak geldik …
ahızlıcabbahçedencyukarıçsınıfa
Sen de iki dize yaz
Dizelerin sonu uyaklı olsun.
1.Dizelerim:
Şiirin resmini çiz
Şiirde en sevdiğin yeri çiz.
Şiir bilgisi
Annemin Elleri; karışık düzey
Şiir bilgisi
- Şiirin her satırına dize denir.
- Dizelerin bir araya geldiği her bölüme kıta denir; kıtalar arasında boşluk bırakılır.
- Dize sonlarındaki ses benzerliğine uyak denir. Bu şiirde: sıcacık – azıcık.
Şiiri oku
Önce sessiz, sonra sesli oku.
Annemin Elleri
Annemin elleri sıcacık,
Saçlarımı okşar usulca.
Masal anlatır azıcık,
Uyurum sonra tatlıca.
Sabah olunca uyandırır,
Kahvaltımı hazırlar neşeyle.
Bana hep güler, sarılır,
Günüm başlar bu sevgiyle.
Şiiri inceleyelim
3.Birinci kıtadaki uyaklı sözcükleri yaz.
sıcacık – azıcık, usulca – tatlıca
4.Şiirin konusu hangisidir?
aOkulda dikilen bir fidanın büyüyüp ağaç olmasıbBir çocuğun annesine duyduğu sevgicDedenin sebze ve meyve bahçesiçDenizin ve kıyının güzellikleri
Uyaklı sözcüğü bul
İlk dizeyle uyaklı olan sözcüğü seç.
5.Gökyüzünde parlar yıldız, / Gece boyu kalır …
aoradabtek başınacyalnızçsessizce
Şiir bilgisi
Annemin Elleri; karışık düzey
6.Ders zili çaldı birden, / Koşarak geldik …
ahızlıcabbahçedencyukarıçsınıfa
Sen de iki dize yaz
Dizelerin sonu uyaklı olsun.
1.Dizelerim:
Öğrencinin kendi dizeleri.
Şiirin resmini çiz
Şiirde en sevdiğin yeri çiz.
Örnek kağıt. Kağıt kodu 12141; Annemin Elleri; karışık düzey. Aynı ayarlarla yeni bir kağıt al.
Neden yalnızca 4. sınıf? 2019 Türkçe programının T.4.3.23 çıktısı metin türlerini ayırt ederken şiir için “genel, kısa bilgilendirme” yapılmasını ister; T.4.3.3 şiir okumayı, T.4.4.1 şiir yazmayı çalıştırır. TYMM 1–3. sınıf programında dize, kıta ve uyak terimleri geçmez ve program metin türlerinin kuramsal öğretilmemesini ister. Bu yüzden 3. sınıf şiir bilgisi kağıdı yok.
Nasıl kullanılır?
- Bilgi kutusunu birlikte okuyun; şiirde bir dizeyi ve bir kıtayı parmakla göstersin.
- Dize ve kıtaları saysın, uyaklı sözcükleri bulsun; dize sonlarını sesli okumak uyağı duymayı kolaylaştırır.
- Bitince 4. sınıf şiir bilgisi kağıdının cevap anahtarıyla kontrol edin; yanlış soruları çocukla birlikte yeniden çözün.
- İki dizesini yazdıktan sonra sesli okutun; dize sonları birbirine benziyorsa uyak tamamdır.
Sık sorulan sorular
Dize, kıta ve uyak nedir?
Şiirin her satırı bir dizedir. Dizelerin bir araya gelerek oluşturduğu her bölüm kıtadır. Dize sonlarındaki ses benzerliği (dallarda – yanımda gibi) uyaktır.
Uyak ile redif farkı 4. sınıfta öğretilir mi?
Hayır. Ahenk unsurlarının (uyak, redif) ayrıntısı 6. sınıf programındadır. 4. sınıfta yalnızca dize sonundaki ses benzerliğini fark etmek yeterlidir.
4. sınıf şiir bilgisi için cevap anahtarı var mı?
Evet. Örnek 4. sınıf şiir bilgisi kağıdının altında cevap anahtarı var; yazdırırken birlikte çıkar. Anahtarı istemezseniz 4. sınıf şiir bilgisi ayarlarındaki “Cevap anahtarını ekle” kutusunu boş bırakın.
Şiir bilgisi kağıdı PDF olarak nasıl kaydedilir?
PDF için 4. sınıf şiir bilgisi sayfasındaki “Yazdır” düğmesini kullanın; açılan pencerede hedef olarak “PDF olarak kaydet”i seçin. 4. sınıf şiir bilgisi kağıdı A4 boyutundadır; kayıt ya da ücret gerekmez.
4. Sınıf Türkçe etkinlikleri · Şiir bilgisi: dize, kıta, uyak oluşturucusu · Bütün hazır kağıtlar
Yorumlar
Öğretmen ve velilerin notları. Yorumlar yayımlanmadan önce incelenir.
Henüz yorum yok. İlk notu siz yazın.